Toprak Altındaki Hazine Günyüzüne Çıkarılıyor

674

toprak-altindaki-hazine-gunyuzune-cikariliyorAdana’nın Ceyhan ilçesindeki Tatarlı Höyüğü’nde üç dönemdir devam eden kazılarda 3 bin 500 yıllık Kizzuwatna Uygarlığı’na ait kent gün yüzüne çıkarılmaya çalışıyor.

Binlerce yıllık tarihinde pek çok medeniyete ev sahipliği yapan Anadolu toprakları, arkeolojik varlığıyla dünyanın en zengin coğrafyalarından biri.

Hemen her yerinde bir antik kent kalıntısı bulunan Anadolu’da yaşam, tarihi eserlerle iç içe sürüyor. Kimi zaman bir raylı sistem kazısında, kimi zaman belediyenin inşaat çalışmasında, işçilerin kazmaları zaman zaman binlerce yıllık tarihi eserleri güneşle buluşturuyor.

Arkeoloji bilimine yönelik dünyada 1500’lerde başlayan çalışmalara Türkiye, ancak 300 sene sonra katıldı. 1800’lerin sonunda, hukuk öğreniminin ardından önemli ressamlardan resim eğitimi de alan Osman Hamdi Bey’in kişisel çabalarıyla ülkenin arkeolojiye yönelik ilk çalışmalarının adımları atıldı.

Yabancı araştırmacıların Anadolu topraklarını keşfettiğini ve çok kıymetli arkeolojik eserlerin yurt dışına kaçırılmaya başlandığı dönemde Osman Hamdi Bey, Asar-i Atika Nizamnamesi’ni (Eski Eserler Yasası) hazırlayarak bu eserlerin yurt dışına kaçırılması engellenmeye çalıştı.

”Türk arkeolojisinin babası” unvanını alan Osman Hamdi Bey’in bu girişimlerinin ardından Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk de arkeoloji bilimine sahip çıktı. 1931’de Türk Tarih Kurumu, 1934’te İstanbul Üniversitesine bağlı Türk Arkeoloji Enstitüsü, iki yıl sonra da Ankara’da Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi kuruldu.

Türk Tarih Kurumu adına ilk kazılar, 1933’te Hamit Zübeyr Koşay başkanlığında Ahlatlıbel’de yapıldı. 1935’te Koşay ve Remzi Oğuz Arık, Alacahöyük kazılarına başladı.

Genç Türkiye Cumhuriyeti arkeolojik varlıklarına sahip çıkıp, bu konuda kendi bilim adamlarını yetiştirmeye başladığında çok sayıda tarihi eserin yurt dışına kaçırıldığı da anlaşıldı. Bugün ABD’den Rusya’ya, İtalya’dan Fransa’ya çok sayıda ülkenin müzelerinde sergilenen kıymetli Anadolu hazinelerinin geri alınması için Kültür ve Turizm Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı nezdinde çalışmalar sürüyor.

Yabancı araştırmacılar ülke topraklarındaki devletin kontrolünde çalışabilirken, çok sayıda faaliyet gösteren arkeoloji bölümü öğretim üyeleri ve öğrencileri ise Anadolu’nun toprak altında kalmış kıymetli hazinelerini gün ışığıyla buluşturmak için çalışmalarını aralıksız sürdürüyor.

-ADANA’DAKİ ÇALIŞMALAR-

Adana’nın Ceyhan ilçesindeki Tatarlı Höyüğü’nde üç dönemdir devam eden kazılarda 3 bin 500 yıllık Kizzuwatna Uygarlığı’na ait kent gün yüzüne çıkarılmaya çalışıyor.

Çukurova Üniversitesi (ÇÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Başkanı Yrd. Doç. Dr. Serdar Girginer’in başkanlığındaki kazılar 2007 yılında başladı. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türk Tarih Kurumu, ÇÜ ve Akdeniz Medeniyetleri Araştırma Enstitüsünün katkılarıyla yürütülen kazılarda şu anda ”yukarı şehir” diye adlandırılan bölgede çalışılıyor. Bugüne kadar yapılan kazılarda ortaya çıkartılan eserler, Adana’daki Arkeoloji Müzesinde sergileniyor.

Kazılarda bulunan dokumacılıkla ilgili aletler, yörede tekstilin önemli bir geçim kaynağı olduğunu gösterirken, Hitit ve Mezopotamya kökenli mühürler ise ticaretin aktif olarak yapıldığına işaret ediyor.

Bu dönem çalışmaları eylül ayında tamamlanacak. Kazıların bu şekilde devam etmesi halinde kentin tamamının gün yüzüne çıkartılmasının yaklaşık 80 yılı bulacağı belirtiliyor.

18.07.2009 Yeni Adana Gazetesi