2010 Kütür Kütür Çöküş Başkenti!

505

Cumhuriyet kurulduğundan beri onarılmayan, 2001’de sadece ‘temizlenen’ Studios Manastırı yıkılmak üzere… Bizans’ın manastırı olarak inşa ettiği yapıyı, Osmanlı da cami olarak kullanmıştı.

İstanbul’un ayakta kalan en eski ibadethanesi ‘Studios Manastırı’ kaderine terk edildi. 5’inci yüzyılda inşa edilen manastır çökmek üzere… Restore edilmeyen, ‘içine girilmesi tehlikeli’ olduğu için ziyarete kapatılan manastıra tinercilerin mekanı oldu. 454-463 yılları arasında inşa edilen Yedikule’deki Studios Manastırı, Osmanlı döneminde ‘İmrahor İlyas Bey Camii’ olarak kullanıldı. 19. yüzyılda geçirdiği yangından sonra da çatısı çöktü. Buna rağmen ayakta kalmayı başaran yapı, özgün döşemeleri ve sütunlarıyla önemini korurken, 1945 yılında Milli Eğitim’e daha sonra Kültür Bakanlığı’na tahsis edildi. 2000 yılında ‘İmrahor İlyas Bey Anıtı’ adıyla Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından Ayasofya Müzesi Müdürlüğü’nün denetimine verildi. Manastır ve çevresindeki en son ‘temizleme’ çalışması 2001 yılında ‘İstanbul Çevre Koruma Vakfı’ tarafından yapıldı.

TURİSTLER DUVARA BAKIP GERİ GİDİYOR

9 yıldır ‘el sürülmeyen’ manastırdaki sarnıç, ağaç ve çalıların altında kayboldu. Girişi ‘resmi’ olmasa da otopark haline gelen yapıya gelen turistler, kapı kapalı olduğu için duvarlara bakıp geri dönüyor.

Bizans tarihi açısından önemli bir dini merkez olan ‘Studios Manastırı’, zafer kazanan imparatorların Konstantinopolis’e girdikten sonra Ayasofya’ya gidiş güzerahını oluşturan ‘Mese Yolu’ üzerinde yer alıyor. Bizans’a gelen hacıların uğrak yeri olan esere ait el yazmaları ve minyatürler dünyadaki çeşitli müzelerde sergileniyor.

1500 YAŞINDA! DAHA NE KADAR DAYANACAK

Ayasofya Müzesi Müdürlüğü’nün denetiminde olan ‘İmrahor İlyas Bey Anıtı’ (Studios Manastırı) tinercilerin mekanına dönüştü.

İstanbul’un ayakta kalmış tek ‘bazilika’sı

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Engin Akyürek: Studios, sarnıç, ayazma ve manastırdan oluşan bir ‘bazilika’dır. Manastırdan günümüze sadece kilise kalmıştır. Öğrenciler ders olarak gösterilecek İstanbul’un ayakta kalmış tek ‘bazilikal’ tarzdaki kilisesidir. Restorasyon yaparken dikkatli olmak gerekiyor. Çok özel bir döşemesi var. Bir an önce projesi hazırlanmalı, acil onarılarak sürekli bakım altında tutulmalı.

İhmal edildi onarım için sıra bekliyor!

Ayasofya Müzesi Müdürü Ahmet Haluk Dursun: Kapsamlı bir koruma çalışmasına alınmadı, ihmal edildi. Gezilmesi tehlikeli olduğu için de ziyarete kapatıldı. Bilimsel kurulların koordinasyonunda çok uzun ve masraflı bir çalışma gerekiyor. Vakıflar Genel Müdürlüğü, manastır içindeki caminin kurtarılması için bazı girişimler başlattı. Hem bütçe sıkıntısı hem de açık olan müzelerin onarımının tamamlanmamasından dolayı sıra Studios Manastırı’na gelmiyor.

22.02.2010 Arkitera