Muğla Milas’ta tarihi eser kaçakçıları tarafından bulunarak talan edilen Karia Kralı Mausolos’un babası Hekatomnos’un mezarı için kurtarma çalışmaları başlatıldı. İlk etapta Muğla Müze Müdürlüğü başkanlığında dört uzmandan oluşan bir Bilimsel Danışma Kurulu oluşturuldu. Muğla Üniversitesi öğretim üyesi Dr. Abuzer Kızıl’ın koordinasyonunda çalışmalarına başlayan kurulda Akdeniz Üniversitesi Klasik Arkeoloji ABD Başkanı Prof. Dr. Fahri Işık, Başkent Üniversitesi Kültür ve Sanat Araştırmaları Merkezi Müdürü Prof. Dr. Cengiz Işık ve Prof. Dr. Adnan Güler yer aldı.

YÜKSEK NEM ESERE ZARARLI

Bilimsel Danışma Kurulu’nun kararları doğrultusunda altı gün önce başlanan çalışmalarda öncelikle mezardaki nem oranının düşürülmesi hedefleniyor. Yüksek nemin nedeni ise definecilerin bir metre kalınlığındaki mermer tavanı delmek için su kullanmış olmaları. Su nedeniyle oluşan buharlaşma lahit için en büyük tehlike. 2 bin 400 yıllık eser yüksek nem karşısında hızla tahrip olabilir ve mermerlerdeki resimler bozulabilir.

KOVALARLA TOPRAK TAŞINIYOR

İki katlı lahit mezar, üst oda – mezar odası ve ‘dromos’ adı verilen yoldan oluşuyor. Bütün bu alanların kazılan toprakla dolu olduğunu belirten Dr. Abuzer Kızıl “Görüştüğümüz uzmanlar birikmiş olan toprağın kururken dışarıya nem verdiğine dikkat çektiler. Toprağı dışarı atmak için üç işçi zor koşullarda çalışarak toprağı kovalarla taşıyor. Dromos’ta 2-3 römork toprak var. Toprak önce ana mezar odasına, açılan delikten üst odaya, oradan da dışarıya çıkarılacak. Mezarı temizleyip nem oranının sabit hale gelmesi beş ila sekiz ayı bulabilir” dedi.

TÜM ESERLERİN FOTOĞRAFLARI ÇEKİLDİ

2 metre 75 santim uzunluğunda, 2 metre 15 santim genişliğinde, 1 metre 85 santim yüksekliğindeki lahit, birinci sınıf mermer işçiliğiyle dört yüzü birden kabartmalarla işlenmiş bir mezar odası içinde bulunuyor. Mermerlerdeki kabartmalar da nem karşısında tehlike altında. Kabartmaları olduğu haliyle korumaya gayret ettiklerini ifade eden Dr. Kızıl “Odanın girişinde ve girişin karşısındaki cephede lahit seviyesinden itibaren komple kabartmalar var. Bunlarla ilgili belgeleme çalışması yaptık. Savaş sahnesinin canlandırıldığı bu kabartmalar tek tek fotoğrafları çekildi. Bilgisayar ortamında bu kabartmalar birleştiriliyor ve çizim haline getiriliyor. Rutubetli ortam ortadan kalktıktan sonra konservatörler işleme başlayacaklar” diye konuştu.

Mezardaki toprağın atılmasının ardından lahit merkezde olmak üzere geniş alanda kazı çalışması başlatılacak. Çevredeki kalıntılar ve tek başına duran onur sütunu, mezardan aşağı yukarı 350 yıl sonrasına ait. Bu tür sütunların çoğunlukla kent merkezine konulması nedeniyle eski şehir merkezinin burada kurulu olduğu düşünülüyor.

05.09.2010 Haber Türk