”Deneysel Bir Arkeoloji Çalışması Olarak Hitit Mutfağı” kitabının yazarı Doç. Dr. Ahmet Urhi, Hattuşa kazılarında ortaya çıkan tahıl depolarından, Hititler’in ekmeğin 180 çeşidini yaptığının anlaşıldığını söyledi.

Çorum Müzesi Konferans Salonu’nda, Çorum Valiliği ile İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nün düzenlediği Hitit Söyleşi Günleri’nde, Hititler’de mutfak kültürünü anlatan bir sunum yapan Doç. Dr. Ahmet Urhi, araştırmalar sonucu Hititlerin ilk olarak et tükettiklerini, et tüketiminde de özellikle koyun ve sığır etini tercih ettiklerinin ortaya çıktığını anlattı. Doç. Dr. Urhi, Anadolu da Neolitik Çağdan beri bilinen tahıl tarımı ve tahıla dayalı beslenmenin Hititlerin yemek kültüründe de yerini aldığını ifade etti.

Boğazköy ve diğer Hitit kazılarından elde edilen bilgilerin, Hititlerin tahıl üretiminde ileri olduğuna işaret ettiğini belirten Urhi, ”Boğazköy Hattuşa kazılarında ortaya çıkan tahıl depolarından anlaşıldığı kadarıyla Hititler ekmeğin 180 çeşidini yapıyordu. Ballı, yağlı, acılı, narlı, biralı gibi ekmeğin pek çok çeşidini yaptıklarını görüyoruz. Belki ekmekleri çok kabarmıyordu ama bugün yediğimiz yufka, lavaş ekmekleri o zamanlar da yapılıyordu” diye konuştu.

Birçok deyime konu olan ”ocak” sözcüğünün Hititler tarafından kutsal kabul edilen bir kavram olduğunu anlatan Urhi, şöyle devam etti:

”Hititler yemeklerini kuru ve nemli olmak üzere iki şekilde pişiriyorlardı. İlkinde ateş üzerinde kızartma usulü pişirme yapılırken, nemli pişirme çanak ve çömleğe konulan suyla yapılıyordu. Eğer yapılan bir et yemeği ise ilk pişen et parçası ocağa atılırdı. Ya da bir sulu yemek ise ateş sönmesin diye bir çanakla ocağın yanına yemekten biraz sunulurdu. Bu gelenek öyle ciddiye alınırdı ki, sunumu yapan kimse temiz giyinir, saygı ifadesiyle sunumunu yapardı. Kurallara uygun yapılmayan sunumların ölüm cezasıyla sonuçlandığı görülmüştür. Hititlerin kutsal saydığı bu ocaklar, bugün Anadolu köylerinde kullanılan ocaklardır. Ocakların kutsallığı, ‘ocağın sönsün’, ‘ocağına incir ağacı dikmek’ gibi deyimlerle varlığını sürdürmüştür.”

Gourmand Dünya Yemek Kitapları Yarışması’nda ”En İyi Mutfak Tarihi Kitabı” birincilik ödülünü alan ”Deneysel Bir Arkeoloji Çalışması Olarak Hitit Mutfağı” kitabının editörü Ülkü Solak da Hititlerin eti tuzlayarak kuruttuğunu ve etin sakatatlarını tanrılara sunduklarını belirtti.

Solak, Hititlerin üzümden şarap ürettiğini belirterek, ”Hititler şarabı salatalarına sos olarak da kullanırlardı. Ayrıca ete lezzet vermesi için etleri şarapla terbiye ederlerdi. Arpanın da birasını yaparak tüketirlerdi” dedi.

22.12.2010 Cumhuriyet