Yenikapı’da Ulaştırma Bakanlığı tarafından “Bütçe bitti” denilince sona erdirilen bilimsel arkeolojik kazılarda, Radikal’in bu durumu eleştiren 9 Şubat 2013 tarihli manşet haberinin ardından yeniden kazılara devam kararı alınmıştı. Tekrar başlayan kazılarda arkeologlar yeni bir batık gemi keşfetti. Böylece İstanbul Arkeoloji Müzeleri tarafından sürdürülen Yenikapı Marmaray-Metro arkeolojik kazılarında bulunan batık gemi sayısı toplam 37’ye çıktı.

Arkeologlar M.S. 5’inci yüzyıla tarihlenen ticaret gemisinin açık deniz kabiliyetine sahip olduğunu düşünüyor. 10 metre uzunluğunda, 5.5 metre genişliğindeki geminin yükünü Theodosius Limanı’na boşalttıktan sonra çıkan fırtına ile liman içinde battığı tahmin ediliyor. İÜ ve İstanbul Arkeoloji Müzeleri arkeolog ve uzmanlarınca batık üzerindeki çalışmalar sürüyor.

Ulaştırma Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlanan ve Türkiye ’nin en büyük raylı toplu ulaşım ağını oluşturan Marmaray ve Metro projeleri kapsamında Üsküdar, Sirkeci ve Yenikapı’daki istasyonların inşası sırasında çok sayıda arkeolojik bulgu gün ışığına çıkarıldı. İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürlüğü başkanlığında 2004’te başlayan arkeolojik kazılar son aşamaya geldi.

Kırım ve Mısır ’a sefer

Yenikapı’da deniz seviyesinin 3 metre üzerinde başlayan arkeolojik kazılarda deniz seviyesinin 6.30 metre altına kadar inildi. Osmanlı ve Bizans mimari yapıların yanı sıra Thedosius Limanı keşfedildi. 3 ayrı bölgede sürdürülen kazılarda Marmaray kazı alanında 13, metro kazı alanında 24 olmak üzere değişik ölçü ve tipte 5 ve 11. yüzyıllara tarihlendirilen 37 tekne kalıntısı gün ışığına çıkarıldı.

Dünyanın en geniş antik tekne koleksiyonlarından birini oluşturan Yenikapı batıkları, Bizans Dönemi gemi tipolojisi, gemi yapım teknolojileri ve bu teknolojinin gelişimine ilişkin önemli bilgileri bilim dünyasına kazandırdı. Son bulunan batık da arkeologları heyecanlandırdı.

10 metre uzunluğundaki ticaret gemisi özelliklerindeki geminin ahşaplarından uzak deniz seferi yapabildiği anlaşıldı. Kırım, Mısır gibi uzak ülkelere ve fırtınalara dayanıklı şekilde imal edilen batığın yükünü boşalttıktan sonra liman içinde battığı sanılıyor. İstanbul Üniversitesi ve İstanbul Arkeoloji Müzeleri arkeolog ve uzmanlarınca açığa çıkarılan kalıntılar üzerinde çalışmalar sürüyor. Etrafı tamamen açıldıktan sonra ilaçlı su havuzlarına alınacak. İstasyonda açılacak müze ve vitrinlerdeki batıkların özel bir sergileme yöntemi ile yolcuların gezmesi sağlanacak.

Yenikapı’da 58 bin metrekare alanın 55 bin metrekaresi 9 yıldır süren bilimsel yöntemlerle kazıldı. Geriye kalan 3 bin metrekare alanın arkeolojik kazısı da sürüyor. Kazılarla İstanbul’un tarihi 8500 yıl geriye kadar uzandı. Avrupa kültürünün temellerinin burada oluştuğu sonucuna varıldı.

Yenikapı’da bugüne kadar neler bulundu

37 batık gün yüzüne çıkarıldı. 8 bin 500 yıl öncesi yaşamış ilk İstanbullulara ait neolitik dönem yaşam alanı keşfedildi. Hoker pozisyonunda gömülü ilk İstanbulluların mezarları bulundu. Neolitik dönem ayak izlerine rastlandı. Neolitik dönem urne tipi mezarlar bulundu. 45 bine yakın müzelik eser bulundu.

22.06.2013 Radikal