Asurluların Çöküşünün Nedenleri

1570

İklim değişikliği adlı yayında yayınlanan bir çalışmaya göre Neo-Asur İmparatorluğu iki etkenin kombinasyonu sonucu çöküşe sürüklendi. Bunlardan biri aşırı nüfus artışı diğeri ise M.Ö. 7. yüzyılda yakın doğuyu etkisi altına alan kuraklıktı. Neo Asur İmparatorluğu yakın Doğu’da M.Ö. 910 -610 yılları arasında hüküm sürdü. M.Ö. 7. yüzyılın başlarında ilk gerçek uluslararası imparatorluk haline geldi. Farklı kökenlerden birçok etnik grup ve kabileden insan topluluklarını barındırıyordu. M.Ö. 7. yüzyılın sonundaki hızlı çöküş bilim insanlarının hep aklını karıştırmıştı. Daha çok iç savaşlar, siyasi istikrarsızlık ve M.Ö. 612’de Babil ve Med güçlerinin başkenti yıkıma uğratması gibi nedenlerin Neo-Asurlular’ın sonunu getirdiği düşünülüyordu. Ancak hiçbiri bu hızlı ve ani çöküşü tam olarak açıklamıyordu. California Üniversitesi’nden Dr Adam Schneider ve Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi’nden Dr. Selim Adalı, Asurluluar’ın çöküş nedeni olarak nüfus artışı ve kıtlık konularını masaya yatırdı. Paleoiklim verileri M.Ö. 7. yüzyılın ikinci yarısında yakın doğunun ikliminin çok kuraklaştığını gösteriyor. Bilim adamlarına göre Orta Anadolu’da yer alan Tecer Gölü’nde M.Ö. 670-630 yıllarına tarihlenen 6-7 cm kalınlığındaki kalsit katmanı kısa süreli şiddetli bir kuraklık olayının kanıtı olarak görülüyor. Orta Anadolu’nun yüksek kesimlerindeki bir krater gölü olan Eski Acıgöl’ün çökellerinden elde edilen stabil oksijen izotopu verilerine göre kuraklıktaki kademeli artış M.Ö. 7. Yüzyılda zirveye çıkmış ve tüm Holosen döneminin en kurak yılları olmuş. İznik Gölü’nde ki çökellerdeki belirgin farklılıklar ise aşağı yukarı M.Ö 650 yıllarında kurak bir iklime doğru bir kayma gösteriyor. Aynı şekilde İran’ın Zagros Dağları’nda bulunan Zeribar Gölü’ndeki atijenik kalsitlerden elde edilen veriler M.Ö. 750’de başlayan ve 7. yüzyılın ortalarında yoğunlaşan kurak bir döneme işaret ediyor. Bu dönemde bölgenin istilası ve insanların bölgeye zorla yerleştirilmesi ile aşırı bir nüfus artışı da görüldü. Bilim adamlarına göre (M.Ö. 705-681 yılları arasında hükmeden) Kral Sennacherib tarafından siyasi olarak yürütülen kentsel genişleme projesi nüfus patlamasını da beraberinde getirdi. Bu dönemde Kral Sennacherib Asur başkentini Nineveh’e taşıdı ve kentin büyüklüğünü 150 hektardan 750 hektara kadar çıkardı. Zorla uygulanan göç politikası ile de kent Kuzey Mezopotamya’nın en büyük kenti haline gelerek bir metropole dönüştü. Kentteki bu aşırı büyüme devleti zayıflatarak M.Ö. 657’de yakın doğuyu etkisi altına alan kuraklığa karşı mücadele etmesini zorlaştırdı. Kuraklığın ilk 5 yılında ise siyasi ve ekonomik istikrar bozularak bir dizi iç savaşa yol açtı. Bu demografik ve iklimsel etkenler Asur İmparatorluğu’nun çöküşünde önemli rol oynadı.

06.11.2014 sci-news.com Çeviri: Cüneyt Acar