Ergani ilçesinde güvenlik gerekçesiyle ara verilen Çayönü’ndeki arkeolojik kazılara, 24 yıl aradan sonra tekrar başlanacağı bildirildi.

Kazı çalışmaları için Diyarbakır’a gelen Çanakkale Üniversitesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Doç. Dr. Aslı Erim Özdoğan, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kültür ve Turizm Bakanlığından kazılar için gerekli ödeneğin çıktığını söyledi. Özdoğan, 12 kişilik ekibiyle Ergani’ye geldiklerini ve başlayacakları kazı çalışmalarının yaklaşık iki ay süreceğini belirtti.

Çayönü’ndeki ilk kazı çalışmalarının İstanbul Üniversitesinden Dr. Halet Çambel başkanlığında 1968 yılında başladığını ve bu kazı çalışmalarına 1978 yılında öğrenciyken katıldığını anımsatan Özdoğan, “1991 yılı sonuna kadar belirli aralıklarla kazı çalışmaları yürütülüyordu. O süreçte yaşanan güvenlik sorunları nedeniyle ara verilen kazı çalışmalarına yeniden başlayacağız. Kültür ve Turizm Bakanlığınca çıkartılan 50 bin liralık ödenek kısıtlı ama şartları zorlayarak gelecek yıl başlayacağımız ve uzun soluklu sürecek projenin bir bakıma ön hazırlığını yapacağız” dedi. Özdoğan, Kültür Bakanlığı Müzeler Genel Müdürlüğüne gelecek yıl başlaması için sundukları kapsamlı projenin de kabul gördüğünü ifade etti.

Özdoğan, şunları kaydetti: “Bu iki proje, hem Hilar hem de Çayönü’nü kapsayan uzun soluklu ve tarihi gün yüzüne çıkaracaktır. Bu yıl yürüteceğimiz kazı çalışmalarını bir ön hazırlık gibi düşünüyoruz. Gelecek yıl başlayacağımız büyük projeye entegre edeceğiz.”

Kaymakamlıktan projeye destek
Ergani Kaymakamı Eşref Yonsuz da Çayönü’nde yürütülecek arkeolojik kazı çalışmalarına destek sunacaklarını ifade etti. Projeye emeği geçenlere teşekkür eden Yonsuz, “Yürütülecek çalışmalar ilçemiz için önemli bir değerdir. Bize düşen de tarihimizin gün yüzüne çıkması için yürütülecek çalışmalara destek vererek, prestij kazandırmak olacaktır” diye konuştu.

Çayönü’nün tarihteki yeri
Diyarbakır’ın kuzeyinde, Ergani Ovası’nda, Dicle Nehri’nin kenarında bulunan Çayönü 1963 yılında keşfedildi. İlk kazılar Dr. Halet Çambel ve Prof Dr. Robert J. Braidwood tarafından başlatıldı. Sesverenpınar (Hilar) yakınlarında bulunan eski adı Kotaberçem (Çayboyu) olan tarih öncesinden kalma bir höyüktür. Höyük çevresinde resimli resimsiz mağaralar, mağara duvarları kullanılarak yapılmış evlerin izleri bulunmaktadır. Arkeolojinin ilk veri tabanında tarıma ilk başlanılan yer olarak gösterilmiş olması açısından önemlidir. Çayönü’de ilk yerleşim M.Ö.10200 yıllarında olmuştur ve bölgede M.Ö. 4200’lü yıllara kadar yaşanmıştır. 6000 yıl boyunca yuvarlak planlı kulübeler, ızgara plan, taş döşemeli gibi birbirinden farklı mimari tasarımlarda binalar bulunmuştur.

13.08.2015 Radikal