Haziran ayından beri Moğolistan’ın Tonyukuk Anıtları bölgesinde arkeolojik kazılar yürüten Dokuz Eylül Üniversitesi bilim ekibi kısa bir aradan sonra geçtiğimiz günlerde çalışmalarına yeniden hız kazandırdı. Tuul Nehri vadisinde keşif gezilerini sürdüren Türk ekibi Türk Dönemine ait 600 kadar yeni kurgan ve kutsal alan kaydı gerçekleştirdi.

Ekibin lideri Yrd.Doç.Dr. A.Semih Güneri, Tonyukuk Anıtları bölgesinin yeni yapılan kara yolu ile birlikte yerli ve özellikle yabancı ziyaretçilerinde artış kaydedildiğini, bu nedenle yürütülen kazılara koşut olarak anıt bölgesinde yer alan mimari kalıntıların yeniden ayağa kaldırılmasına yönelik restorasyon çalışmalarına ayrı bir önem verdiklerini bildirdi. Dokuz Eylül Üniversitesi Restorasyon Anabilim Dalı uzmanlarınca hazırlanan restorasyon, konservasyon ve alan yönetimi projesinin 2016 yılı çalışmalarında uygulanacağını bildiren Güneri “Moğolistan Bilimler Akademisi ile 3 yıllık işbirliği sözleşmemiz var, bu süre içinde Tonyukuk alanını ilk yapıldığı günlerdekine çok yakın haliyle ayağa kaldırmayı hedefliyoruz” dedi.

tonyukuk-anitlari-bolgesinde-arkeolojik-kazilar-devam-ediyor

Bölgede kazıların başlatılmasının anıtlara olan ilgiyi de artırdığını belirten Güneri şunları söyledi: “Yıllardır kaderlerine terk edilmiş durumda bozkırı bekleyen Tonyukuk anıtları artık Dokuz Eylül Üniversitesinin deneyimli akademisyenlerinin ellerindedir. Yüzyıllar önce Türk soyunun bilge atası ünlü Bilge Tonyukuk onuruna inşa edilmiş bu kutsal mekânının hak ettiği bilimsel çalışmalar artık çoktan başlatılmıştır. Zor olmuştur ama bu başarılmıştır. Başarı bize değil Üniversitemizin üst yönetimine aittir”.

Güneri, “Yıllardır çalıştığımız bu topraklarda Tonyukuk anıtlarına ne kadar önem verildiğini biliyoruz. Rahatça söyleyebilirim ki şu anda Avrasya bilim dünyasının gözü bizim bu çalışmalarımızın üzerindedir. Daha şimdiden yabancı basında haberlerimize yer verildiğini izliyoruz. Bu durum bizi yüreklendiriyor. Daha ne kadar buradasınız, diye bize sıkça yöneltilen soruya, Eylül sonuna kadar yanıtını veriyoruz. Kazı yapıyoruz diye burada yıllar yılı oyalanacak değiliz. Türkiye’de genellikle böyle olur. Yürüttüğümüz kazılara ilave olarak, birlikte çalıştığımız değerli uzmanlarımızla en kısa zamanda alanı restore etmeyi ve turizme açmayı planlıyoruz” diye kaydetti.

tonyukuk-anitlari-bolgesinde-arkeolojik-kazilar-devam-ediyor-1

Ulanbator’dan sadece 30 dakikalık bir uzaklıkta bulunuyor olmasını ve yapılan yeni kara yolunu Tonyukuk anıtlarına ilgiyi artıran etkenler olarak değerlendiren Güneri sözlerine şöyle devam etti:  “Kazılara başladığımız ilk günlerden beri anıtların her gün yerli ve yabancı turistler tarafından ne kadar yoğun biçimde ziyaret edildiğine tanık oluyoruz. Özellikle yabancı ziyaretçiler Tonyukuk anıtlarına yönelik kazıların başlatılmasını, kazanların ise Türkler olmasını hem şaşırtıcı hem de memnuniyet verici bulduklarını ifade ediyorlar. Biz de onlara, bir iki yıl sonra geldiklerinde, yüz yıllardır sert doğal koşullara direnemeyerek yok olan kerpiç mimariye dair pek çok şeyi bu alanda orijinaline çok yakın biçimde ayağa kaldırılmış olarak bulabileceklerini söylüyoruz…”.

tonyukuk-anitlari-bolgesinde-arkeolojik-kazilar-devam-ediyor-2

Ekip lideri Güneri, Tuul Nehri vadisinde Tonyukuk’a ait anıt mezarın keşfi çalışmalarına zor hava şartlarına rağmen Eylül ayı sonuna kadar devam edileceğini, bu konuda ciddi yol kat edildiğini, keşfedilen 600 kadar kurgan içinde heyecan verici bazı somut bulguların yer aldığını, araştırma sonuçlarını İzmir’de bir basın toplantısında açıklayacağını bildirdi.

Dokuz Eylül Üniversitesi ekibi Tonyukuk 2015 projesi kapsamında ulaştıkları yeni bilgileri Ekim ayında Sibirya’da yapılacak ulusal bir toplantıda bilim dünyasına duyuracak.

17.08.2015 Dokuz Eylül Üniversitesi